Gezondheidszorg lijdt zwaar onder de VS-blokkade

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) noemde de gezondheidssituatie in Cuba als gevolg van de olieblokkade door de VS recent nog ‘diep verontrustend’. “Vanwege de crisis hebben de ziekenhuizen in het land moeite om dringende en intensieve zorgen draaiende te houden. De voorbije maand zijn duizenden operaties uitgesteld. Mensen die verzorging nodig hebben van kankerpatiënten tot zwangere vrouwen worden in gevaar gebracht omdat er onvoldoende elektriciteit is om medische apparatuur te bedienen of vaccins koel te houden”, aldus directeur-generaal Tedros Ghebreyesus.
Wat dat concreet betekent in de praktijk kon ik recent ter plekke vaststellen tijdens mijn bezoek aan de Hogar Castellano in wijk Arroyo Naranjo van Havana naar aanleiding van de overhandiging van een maleta solidaria met hierin meer dan 20 kilo medisch materiaal dat ik vanuit België had meegebracht. De Hogar Castellano is een van de 28 centra in de Cubaanse hoofdstad, die zorg biedt aan jong en oud met een verstandelijke beperking zoals dementie en autisme. Het centrum werd in 1963 opgericht door Fidel Castro om gezinnen met dergelijke personen te ontlasten en moeders in staat te stellen om te gaan werken. Hier worden 69 personen residentieel en 95 anderen ambulant verpleegd. De leeftijd schommelt tussen 6 en 69 jaar oud. Het therapeutisch aanbod omvat diverse therapieën zoals schilderen, muziek, vertellen en is derhalve niet medisch. Net zoals in andere gezondheidscentra is de verzorging gratis. 
Volgens directrice Beatrice heeft de werking van het centrum sterk te lijden door de blokkade. “Verschillende personen die we ambulant verzorgen kunnen door het brandstoftekort niet meer hier geraken. De taxi waarmee we ze normaal gaan ophalen kan niet hierdoor niet meer uitrijden. We worden ook geconfronteerd met een tekort aan medicijnen. Een 19-jarige diabeticus bijvoorbeeld is momenteel vrij ziek doordat we niet meer beschikken over insuline”. Een ander probleem betreft de frequent voorkomende stroomonderbrekingen waardoor het centrum al heel wat voedsel heeft moeten weggooien. Het beschikt weliswaar over een kleine generator, maar die bleek al enkele keren onvoldoende. Beterschap is er op komst door de drie zonnepanelen die de overheid binnenkort zal installeren. De forse stijging van de voedselprijzen is een ander probleem. 
Amado van Cuba Hay Que Quererla (‘Je moet van Cuba houden’), een organisatie die waar mogelijk hulp biedt, was degene die besliste waar de maleta solidaria die ik vanuit België meebracht naartoe gebracht zou worden. Ook hij hangt een hallucinant beeld op van hospitalen waar door gebrek aan elektriciteit geen operaties meer kunnen uitgevoerd worden. “Mensen sterven niet alleen hierdoor, maar ook door gebrek aan geneesmiddelen”. Het brandstoftekort en de stroomonderbrekingen wegen zwaar op de Cubaanse bevolking. “Voedsel bederft, scholen moeten dicht blijven, doordat airconditioning niet werkt kan men moeilijk de slaap vatten, velen kunnen niet meer op hun werk geraken… De VS straffen hiermee het Cubaanse volk”. Amado geeft toe dat sommige Cubanen hierdoor stilaan radeloos worden, maar is ervan overtuigd dat een grote meerderheid goed weet dat de Cubaanse overheid geen schuld treft en blijft geloven in de communistische idealen.
De maleta solidaria die ik meebracht is een intiatief van in ons land levende Cubaanse vrouwen. Om de dramatische tekorten in dat land als gevolg van de VS-blokkade te verlichten wordt personen die naar Cuba reizen gevraagd om hun materiaal naar ginder mee te nemen. De eerste maleta werd in augustus 2022 naar Cuba gebracht en bevatte medisch materiaal voor brandwondenbehandeling van slachtoffers van een ramp in een olieopslagplaats. Tot nu toe zijn er al meer dan 70 zendingen verstuurd. Voor meer info kan je terecht bij Yania (0479 108762). Het is slechts één van de vele vormen van internationale solidariteit. Vorige maand was er bijvoorbeeld nog de Nuestra Ameérica Flotilla waarmee honderden actievoerders in schepen en vliegtuigen circa 20 ton hulpgoederen naar Cuba brachten. Ook landen als Mexico, Spanje en Brazilië leveren humanitaire hulp. Tijdens een gezamenlijke verklaring hebben de leiders van deze landen enkele dagen geleden nog aangekondigd dat ze die hulp gaan opvoeren.

LUC VANHEERENTALS
Ps. Dit is een van de stukken over Cuba die gesteund worden door het Pascal Decroosfonds.